Is er toekomst voor stadsvee?

afbeelding van Jan Eelco Jansma

Jan Eelco Jansma

Wetenschapper

Jan Eelco Jansma werkt als wetenschapper Stedelijke Landbouw bij Wageningen UR. Zijn expertises zijn landbouwsystemen, Nederlandse landbouw, alternatieve landbouw en gewasbescherming. 

 

O

Onlangs reed ik in Almere langs een weiland waar de Marchigiana koeien van de Stadsboerderij vredig stonden te grazen. Leek zo vanzelfsprekend, maar vee in de stad is niet alledaags. Vroeger was dit overigens wel anders. Vee bepaalde het dagelijks leven in de stad; als afvalverwerker, als leverancier van vers eten en als dankbare reserve in tijden van nood. Onze landbouwhuisdieren zijn de afgelopen eeuw de stad uitgebannen, onder andere vanwege hygiëne, stank en risico’s op ziekten. Maar nu komt het vee in het kielzog van stadslandbouw stilletjes weer terug. Zo hebben een aantal steden schaapskudden geïntroduceerd om het gras kort te houden, zijn de geiten van de Ridammerhoeve alom bekend bij jong Amsterdam en zijn er stedelingen die pluimvee in de tuin houden. Het gaat nog om kleine initiatieven maar het roept al wel de vraag op: heeft vee in de stad een toekomst?

Een aantal jaren terug liet het Stedennetwerk Stadslandbouw een factsheet opstellen over stadsvee. Deze factsheet laat zien welke positieve effecten landbouwhuisdieren kunnen hebben op het stedelijk leven maar ook welke nadelen hieraan verbonden zijn. Via recreatie, educatie en bewustwording (alleen al waar onze melk vandaan komt), draagt vee op vele manieren positief bij aan het stedelijk leven. Bovendien bevordert vee in en om de stad de verkorting van de voedselketen, waardoor ze weer onderdeel zouden kunnen worden van de stedelijke kringloop als afvalverwerker. Genoeg voordelen dus om het stadsvee met open armen te ontvangen. Maar nadelen zijn er ook, namelijk stank, ongedierte (vliegen) en de voor mensen besmettelijke zoönosen als Q-koorts en vogelgriep. De factsheet laat ook zien dat de stadsveeboer zelf de nodige maatregelen kan nemen om deze nadelen te beperken.

"Vee verdient zeker een plek in de stad van de toekomst, maar ik denk niet op grote schaal."

Ik had gedacht dat het Stadslandbouwdocument wel een aanzet zou zijn tot een verdere discussie over hoe we met vee in een stedelijke omgeving zouden moeten omgaan, maar het bleef stil. Pas deze zomer waagde CAH Vilentum een volgende stap met de conferentie Stadsvee. De aanwezigen stonden vooral stil bij de gezondheidsrisico’s van professionele dierhouderij in de stad en bij de vraag of het tijd wordt voor regelgeving. Concrete antwoorden waren er niet.

Heeft stadsvee nu toekomst? Vee verdient zeker een plek in de stad van de toekomst, maar ik denk niet op grote schaal. En moeten we daar nu al op inspelen met regelgeving en beleid? Denkend aan de Marchigiana koeien in Almere is mijn reactie: rustig laten door grazen. Op dit moment is de schaal nog vrij onschuldig en dan werkt uitgebreide regelgeving averechts. Zoals in Boston, waar verbod op het houden van kippen leidde tot de introductie van guerrilla kippen. En mocht het stadsvee snel in aantal toenemen dan kunnen we altijd nog leren hoe we deze nieuwe stedelingen veilig tegemoet treden. 

Meer lezen over stadslandbouw? Lees dan ook de blogs 'Koe in stad' en 'De verbinding tussen stad en land aangaan

photocredits: Andy Ihnatko

DEEL DIT ARTIKEL VIA:

Vorige en Volgende navigatie